| Hausa
NIJERIYA
3 minti karatu
'Yanayi mara kyau’ ne ya yi sanadin ɗaukewar numfashin masu hakar ma’adinai 37 a Nijeriya
Mafi yawan waɗanda suka tsira sun ba da labarin yadda aka cusa su a cikin ɗakin da ba shi da isasshen iska, suna kururuwar neman taimako da ƙwanƙwasa ƙofa amma jami’an tsaron da ke aiki ba su yi wani abu ba.
'Yanayi mara kyau’ ne ya yi sanadin ɗaukewar numfashin masu hakar ma’adinai 37 a Nijeriya
Mutum 37 bakwai ɗin dai sun mutu ne a hannun jami'an rundunar tsaro ta NSCDC.

Masu bincike sun bayyana cewa mutuwar mutanen ta faru ne sakamakon matsalar numfashi da aka samu saboda tsawon lokacin da suka shafe a rufe cikin wani dakin tsare mutane mai matukar cunkoso da kuma rashin isasshen iska.

Masu bincike sun bayyana a ranar Talata cewa, munanan yanayin wurin tsare mutane ne ya haifar da mutuwar ma’aikatan hakar ma’adinai fiye da 30 da aka kama kan zargin hakar zinare ba tare da izini ba a tsakiyar Nijeriya a watan da ya gabata, inda suka bayyana abin da aka yi musu da “zalunci da rashin tausayi”.

Maza manya da yara guda 33 ne aka tsinci gawawwakinsu bayan an jefa su a cikin wani dakin tsare mutane mai cunkoso a Minna, babbar birnin jihar Neja da ke tsakiyar kasar, a watan Satumba bayan jami’an tsaro na NSCDC sun kama su.

Mafi yawan waɗanda suka tsira sun ba da labarin yadda aka cusa su a cikin ɗakin da ba shi da isasshen iska, suna kururuwar neman taimako da ƙwanƙwasa ƙofa amma jami’an tsaron da ke aiki ba su yi wani abu ba.

Ikirarin da masu bincike suka tabbatar ya nuna cewa mutuwa ta faru ne a tsawon sa’o’i 11 -- tsakanin karfe 8:00 na dare zuwa karfe 7:00 na safe (1900 zuwa 0600 GMT) -- duk da kiraye-kirayen neman dauki da ake yi daga waɗanda aka tsare.

‘Sun roƙi a ba su ruwa’

“Waɗanda aka tsare sun sha ƙwanƙwasa ƙofofi da bangon ɗakin, suna kiran neman taimako da roƙon ruwa,” in ji shugaban ƙungiyar binciken, Jonathan Kure.

“Jami’an da ke aiki a kusa sun ji waɗannan kiraye-kirayen neman ɗauki... amma ba su ɗauki mataki a kansu ba”.

Kure ya bayyana cewa akwai mutane 74 da aka tsare a cikin ɗakin da girmansa ya kai murabba’in mita 20, wanda yake ɗauke da “ƙofarta ta ƙarfe mai ƙarfi, rashin isasshen iska, rashin ruwan famfo, rashin haske sannan babu banɗaki mai aiki”.

Kure ya ce yayin gabatar da rahoton ga gwamnati, shaidun likitoci da na binciken kwakwaf sun nuna cewa mutuwar ta faru ne sakamakon “rashin iska a muhalli, matsalar numfashi mai tsanani da aka samu sakamakon tsawon lokacin da aka shafe a rufe cikin wani ɗakin tsare mutane mai matukar cunkoso da kuma rashin isasshen iska wanda aka haɗa da zafi da rashin ruwa a jiki”.

‘Gazawar ma’aikata’

Ƙungiyar binciken ta ƙare da cewa “waɗannan yanayi sun zama tamkar ci zarafi da wulakanci,” in ji shi, yana nuni da “rashin shugabanci na gari, amfani da iko ta hanyar da bai dace ba”, “manya-manyan gazawar ma’aikata da kuma “mummunan keta doka” a ɓangaren jami’an NSCDC.

Rahoton ya shawarci cewa a kore jami’an da abin ya shafa da sauri sannan a “hukunta su saboda laifuka da suka haɗa da kisa, sakaci na laifi, azabtarwa, da kuma magani na rashin tausayi”.

Ministan Cikin Gida Tunji-Ojo ya ce za a mika rahoton ga masu shari’a domin ɗaukar mataki na gaba, yana mai alƙawarin cewa jami’an da suka ɓoye ko suka yi ƙoƙarin lalata shaidu “za a dakatar da su”.

Kwamitin ya kuma ba da shawarar a biya diyya ta kimanin naira miliyan 30 ($22,360) ga kowace iyali da abin ya shafa da kuma naira miliyan 10 ($7,450) ga duk wanda ya tsira.

Tun da farko gwamnatin Jihar Neja a ta ce adadin waɗanda suka mutu ya kai mutum 37, amma kwamitin binciken ya ce ya tabbatar da mutuwar mutane 33, inda 14 daga cikinsu ƙananan yara ne.