Jajircewar Turkiyya a Afirka: Labarin haɗin-kai da kyakkyawan fata

Mohamed Ahmed Alasow yana da shekaru goma a lokacin da Firaminista Recep Tayyip Erdoğan ya ziyarci Mogadishu a shekarar 2011.

A lokacin, Somalia ta fito daga ɗaya daga cikin yanayi mafi duhu a tarihinta na zamani; yunwa, rikici, da sakaci na ƙasashen duniya ne al’amuran da ake shaida wa a rayuwar yau da kullum tsawon shekaru a kasar.

Ga yawancin 'yan Somalia na zamanin Mohamed, wannan ziyarar ta fi ta diflomasiyya; lokaci ne na kyakkyawan fata.

Ganin wani shugaban wata ƙasar waje yana yawo a fili a cikin Mogadishu, yana mu'amala kai tsaye da talakawa, kuma yana magana game da haɗin kai maimakon nisan da ke tsakaninsu, ya zama al’amari na tarihi.

Ziyarar ta nuna wani sauyi ba wai kawai a dangantakar Somalia da Turkiyya ba, har ma da yadda 'yan Somalia suka yi tunanin matsayin ƙasarsu a duniya.

Babban Sauyi

Wannan lamari da ya Mohamed ya shaida ya kasance tare da kwakawalwarsa. Shekaru bayan haka, ya zo Turkiyya, yana karatun Kimiyyar Siyasa da Hulɗar Ƙasashen Duniya a Jami'ar Medipol da ke Istanbul.

A yau, a matsayinsa na Shugaban Ƙungiyar Ɗaliban Somalia a Turkiyya (UMASET), Mohamed sau da yawa yana tunani game da yadda wannan al’amari na farko ya yi tasiri kan tafiyarsa ta neman ilimi da ta kashin kansa. Karatu a Turkiyya ya amfanar da shi sosai.

Ya buɗe idanuwansa ga duniya, ya fito masa da al'adu daban-daban, kuma ya samar da faffadan hangen nesa na duniya ga Mohamed. Koyo tare da ɗaliban ƙasashen waje a cikin yanayin ilimi da ke da alaƙa da diflomasiyya ta duniya ya taimaka masa wajen tsara fahimtarsa ​​game da shugabanci, haɗin gwiwa, da dangantakar ƙasa da ƙasa.

Tafiyarsa ta kashin kansa ta nuna babban labarin Turkiyya-Afirka wanda ya faru a cikin shekaru goma da suka gabata.

Haɗin gwiwar Turkiyya da Somalia ya fara ne da ayyukan jinkai a lokacin rikicin 2011, amma bai ƙare a nan ba. Bayan wani lokaci, sai haɗin kan ya rikide zuwa haɗin gwiwa mai zurfi da tsari wanda ya samo asali daga mu’amala ta dogon lokaci.

Maimakon iyakance rawar da take takawa ga taimakon gaggawa, Turkiyya ta daidaita kanta a matsayin abokiyar tarayya wajen sake gina ƙarfin gwamnati.

Sake buɗewa da ƙarfafa cibiyoyin gwamnati a Mogadishu, saka hannun jari a fannin kiwon lafiya da kayayyakin more rayuwa na ilimi, da kuma tallafawa tsaro da shugabanci su ne sakamakon da ake gani na wannan tsarin.

Ta hanyar yin aiki kai tsaye tare da cibiyoyin Somalia da kuma sanya masu ruwa da tsaki na gida a tsakiyar wannan tsari, Turkiyya ta taimaka wajen haɓaka tsarin haɗin gwiwa bisa ga mallakar ƙasa, mutunci, da dorewa.

Wannan hanyar ba ta keɓanta ga Somalia ba; tana nuna wata falsafar da ta faɗo wacce ke bayyana hulɗar Turkiyya a faɗin Afirka. Abin da ya bambanta sawun Turkiyya a nahiyar shi ne tsarin da ya mayar da hankali kan mutane da kuma wanda ya mayar da hankali kan fannoni.

A fannin kiwon lafiya, wannan ya bayyana a asibitoci waɗanda ke ba da ayyuka masu sauƙi da inganci ga al'ummar yankin.

A fannin kayayyakin more rayuwa, ana nuna shi a hanyoyi, filayen jirgin sama, da wuraren jama'a waɗanda ke inganta rayuwar yau da kullum kai tsaye.

A fannin ilimi, yana bayyana ta hanyar saka hannun jari na dogon lokaci a cikin jarin ɗan adam, gami da tallafin karatu, makarantu, da haɗin gwiwar ilimi.

Maimakon aiki daga nesa, Turkiyya tana aiki tare da al'ummomin yankin, tana sauraron buƙatun cikin gida, kuma tana samar da sakamako mai ma'ana da mutane za su iya gani da ji.

Gada mai karfi da dorewa

Ilimi ya zama ɗaya daga cikin gadoji mafiya ɗorewa tsakanin Turkiyya da Afirka. Dubban ɗaliban Afirka sun yi karatu a jami'o'in Turkiyya, suna koma wa gida da ƙwarewa, hanyoyin sadarwa, da kuma fahimtar hulɗar duniya.

Waɗannan ɗaliban ba wai kawai suna amfana da ilimi ba ne; su ne jami'an diflomasiyya na gaba, ƙwararru, da shugabanni waɗanda ke ɗauke da gogewar haɗin gwiwa da aka gina bisa girmama juna.

Wannan ɓangaren na ɗan adam ya kasance wani muhimmin abu a cikin manufofin Afirka na Turkiyya kuma babban dalilin da ya sa ake ganin kasancewar ta a faɗin nahiyar a matsayin abin dogaro na gaskiya.

Bayan ci gaba da ilimi, Turkiyya ta kuma fito a matsayin babbar mai taka rawar gina zaman lafiya da diflomasiyya a faɗin Afirka.

An jaddada wannan rawar a bara lokacin da Ankara ta karɓi baƙuncin tattaunawa tsakanin Somalia da Habasha, tana samar da dandamali mai tsaka-tsaki da aminci don tattaunawa a wani lokaci mai muhimmanci a cikin dangantakar ƙasashen biyu.

A yankin Afirka ta Kudu, haɗin gwiwarta ya jaddada tattaunawa, sulhu, da gina ƙarfin aiki a matsayin hanyoyin ƙarfafa juna.

Maimakon mayar da hankali kan magance rikici na ɗan gajeren lokaci, Turkiyya na neman ƙarfafa ikon masu ruwa da tsaki na gida don magance ƙalubalen da ke tattare da su.

Ta hanyar buɗe hanyoyin sadarwa, tallafawa juriyar hukumomi, da kuma guje wa hanyoyin da ke ƙara rarrabuwar kawuna, ana ba da gudunmawa ga kwanciyar hankali ta hanya mai ma'ana da kuma ma'ana.

Irin waɗannan ƙa'idodi suna jagorantar shigar Turkiyya a wasu sassan nahiyar. A Arewacin Afirka, shigar ta Libya ta haɗa da ƙoƙarin diflomasiyya tare da goyon bayan tattaunawar siyasa.

A Sudan, Turkiyya ta ci gaba da tallafa wa ayyukan mika mulki cikin lumana da taimakon jinkai.

A faɗin yankin Sahel da Yammacin Afirka, haɗin gwiwar ci gaba, horar da tsaro, da tallafin cibiyoyi na da nufin haɓaka kwanciyar hankali yayin da ake magance buƙatun zamantakewa da tattalin arziki na dogon lokaci.

Waɗannan ƙoƙarin suna bayyana cewa zaman lafiya, ci gaba, da shugabanci na da alaƙa sosai.

Diflomasiyya mai bude hanyoyi

A cewar Dr. Tunç Demirtaş, wani mai bincike kan manufofin ƙasashen waje a gidauniyar SETA, ƙarfin Turkiyya a Afirka ya ta'allaka ne da diflomasiyyarta mai ma’ana.

Ta hanyar kin daidaita kanta a matsayin mai gogayya a fagen siyasa, inda ta zama tana taka rawa a matsayin abokiyar hulɗa mai aminci, Turkiyya tana gina aminci da dangantaka ta dogon lokaci.

Tana mayar da hankali kan haɗin kai, haɗin gwiwa, da iyawar cikin gida na taimakawa wajen rage yanayin da ke haifar da rikici.

Wannan hanyar madaidaiciya - haɗe tattaunawa da tallafi na gaske - na ba Turkiyya damar taka rawar da za ta daidaita ba tare da kawo mafita daga waje ba.

Daga abinda wani yaro ɗan Somaliaa ɗan shekara goma ya shaida na ziyara ta tarihi a shekarar 2011 zuwa sabon ƙarni na ɗaliban Afirka da suka yi karatu a Turkiyya a yau, tasirin Turkiyya a Afirka a bayyane yake kuma zuzzurfa.

Jajircewa ce da ba iya ayyuka da manufofi ne suka yi tasiri a kan su ba, har ma ta hanyar dangantaka, musayar gogewa, da kuma ci gaba da aiki tukuru.

A yayin da Afirka ke ci gaba da tsara makomarta, tsarin hadin kai da Turkiyya na da tushen girmamawa, wanzuwa, da mu’amala ta tsawon lokaci wanda ke nufin kyakkyawa gudunmawa mai dorewa ga tafiyar cigaba ta nahiyar.

Marubuciyar, Hafsa Abdiwahab Sheikh, 'yar jarida ce mai zaman kanta kuma mai bincike da ta mayar da hankali kan siyasar Gabashin Afirka.