| Hausa
NIJERIYA
3 minti karatu
Gwamnatin Kano tana bukatar rigakafin cutar mashaƙo miliyan tara daga gwamnatin tarayya
Masana lafiya sun yi kira ga iyaye da su riƙa kai yaransu asibiti da wuri idan suka ga alamomi kamar zazzabi, tari, ciwon maƙogwaro, kumburin wuya, ko bayyanar farin abu a makogwaro, kuma a guji cire ko yanke wannan abu a wuya a wajen wanzamai.
Gwamnatin Kano tana bukatar rigakafin cutar mashaƙo miliyan tara daga gwamnatin tarayya
Gwamnan Kano Abba Kabir Yusuf / FB: Abba Kabir Yusuf

Gwamnatin Jihar Kano ta bayyana cewa tana buƙatar alluran rigakafin cutar Mashaƙo (Diphtheria) guda miliyan tara daga Gwamnatin Tarayya domin gudanar da rigakafi na musamman ga al'ummar jihar, yayin da cutar ta mashaƙo ke bazuwa.

Kwamishinan Lafiya na Jihar Kano, Dokta Abubakar Labaran Yusuf, shi ne ya bayyana hakan a lokacin da yake tattaunawa da TRT Afirka Hausa kan matsayin cutar a jihar.

Kwamishinan ya bayyana cewa tun daga watan Disamba na shekarar 2022, Jihar Kano take fama da ɓullar cutar Mashako. A cewarsa, mutane 39,432 ne aka tunanin sun kamu da cutar, inda aka tabbatar da kamuwar mutane 32,581. Har ila yau, cutar ta yi sanadin mutuwar mutane 1,733 a faɗin jihar a tsawon wannan lokaci.

Me ke janya cutar mashako?

Dokta Abubakar Labaran ya bayyana cewa Mashako cuta ce da ƙwayar cuta ta bacteria ke haifarwa, kuma tana yaɗuwa cikin sauƙi ta hanyar shakar iska. Ya ƙara da cewa cutar tana saurin yaɗuwa a wuraren da ake samun taron jama'a, kamar masallatai, wuraren ɗaurin aure, kasuwanni, da tashoshin mota.

Gwamnatin jihar ta bayyana kasancewar waɗansu manyan ƙalubale da suka kawo tsaiko wajen yaƙi da cutar, wadanda suka haɗa da rashin damar gwamnatin jiha ta siyo alluran rigakafin Mashako kai-tsaye daga kasuwa, sai dai ta hanyar Gwamnatin Tarayya kaɗai, da samun yara da dama da ba a yi musu rigakafin cututtuka na yau da kullum ba a baya.

Wani ƙalubalen in ji Dokta Abubakar Labaran, shi ne jinkirin kai mara lafiya asibiti, “kai yara asibiti a makare bayan cutar ta riga ta lalata sassa masu muhimmanci a jiki kamar ƙoɗa, zuciya, ko sa zubar jini.”

Kwamishinan ya kuma yi gargaɗi kan dabi’ar da wasu mutanen suke yi ta yanke farin kurjin da ke fitowa a makogwaron yara ta hanyar amfani da wanzamai, wanda hakan ke janyo zubar jini da mutuwar yara nan-take.

Matakan yaƙi da cutar

Dokta Abubakar Labaran Yusuf ya ce gwamnatin Jihar ta Kano ta ɗauki wasu mataki domin ɗakile cutar da kawo ƙarshenta.

Matakan sun haɗa da kafa kwamiti na musamman wanda ya ƙunshi dukkan masu ruwa da tsaki a fannin lafiya da al'umma domin jagorantar yaƙi da cutar.

Sai kuma farfaɗo da cibiyoyin kula da masu cutar guda 44 a dukkan ƙananan hukumomin jihar tare da ba da magunguna da jiyya kyauta, in ji kwamishinan.

Ya ƙara da ce gwamnati ta sanya sarakuna da hakimai a ciki domin gudanar da gangamin wayar da kan al'umma a karkara da birni.

Kwamishinan ya kuma yi kira ga iyaye da su riƙa kai yaransu asibiti da wuri idan suka ga alamomi kamar zazzabi, tari, ciwon maƙogwaro, kumburin wuya, ko bayyanar farin abu a makogwaro, sannan ya gargaɗi jama'a da su ƙauce wa kwashe ko yanke wannan abu a wajen wanzamai.

Rumbun Labarai
Bankin Lamunin Gidaje na Nijeriya zai ƙaddamar da lamunin sayen gida marar ruwa da tallafin haya
DSS ta gurfanar da mutum biyar gaban kotu bisa zarginsu da garkuwa da 'yan NYSC 20 a Imo
Sojojin Nijeriya sun ce sun kashe 'yanta'adda 103 cikin kwanaki takwas a arewa maso gabashin ƙasar
Shugaba Tinubu ya karɓi kwafin daftarin kasafin kuɗin MDD na 2027
‘Alinciba’: Yadda mata a Arewacin Nijeriya ke yaƙi da matsalar bashin da ke saka su a 'masifa'
An samu mutum 11,000 da ke fama da cutar tarin fuka a Jihar Filaton Nijeriya
Sojojin Nijeriya takwas sun rasu bayan motarsu ta taka nakiyar da aka dasa a kan titi
Sojojin Nijeriya sun kashe ‘yanbindiga a Kano tare da ƙwato kudin fansa
An sauke DPO kan zargin 'yan kungiyar asiri sun gyara ofishin 'yansanda a Nijeriya
Shugaba Tinubu ya yi sababbin naɗe-naɗe a Hukumar Zaben Nijeriya Mai Zaman Kanta (INEC)
Kansar mahaifa ta kashe mutum 7,093 cikin shekara ɗaya a Nijeriya: Gwamnati
Simon Ekpa: An rage ɗaurin da aka yi wa shugaban 'yan a-waren Biafra a Finland
Jihohi 12 da Tinubu zai je yaƙin neman zaɓen Nijeriya na 2027
Tamowa ta ƙaru a arewa maso gabashin Nijeriya da kaso 18 cikin 100, in ji Red Cross
’Yanta’addan Boko Haram sun kashe sojoji 10 a harin da suka kai wani sansanin soji a Nijeriya
Zaɓen Nijeriya na 2027: Ba ko ina zan bi tawagar yaƙin neman zaɓen APC ba – Tinubu
IMF ya gargaɗi Nijeriya kan mayar da tallafin man fetur
Cocin Katolika a Nijeriya ta rufe makarantu da asibitinta a jihar Benue saboda matsalar tsaro
NDLEA ta kama mutum 1,860, ta ƙwace tan 5.4 na miyagun ƙwayoyi a Kano
INEC ta yi ƙarin haske kan cire sunayen wasu ‘yantakarar gwamna a zaɓen 2027