Masar ayaa Arbacadii ka digtay in Itoobiya ay biyo-xireenno cusub ka dhisto Webiga Nile, iyadoo Wasiirka Arrimaha Dibadda Badr Abdelatty uu sheegay in Qaahira ay xaq u leedahay inay difaacdo amniga biyaheeda.

“Masar ma oggolaan doonto in biyo-xireenno dheeraad ah laga dhiso Webiga Nile,” ayuu Abdelatty ku sheegay wareysi uu siiyay telefishinka Al Arabiya ee Sacuudi Carabiya.

Wuxuu sheegay in Masar ay leedahay “xaq sharci ah oo ay ku difaacdo danaheeda iyo amniga biyaheeda.”

Hadalladan ayaa noqonaya digniintii saddexaad ee ay Qaahira si dadweyne ah u jeediso muddo ku dhow laba toddobaad, taas oo ku saabsan wararka sheegaya qorshaha Itoobiya ee ah inay biyo-xireenno dheeraad ah ka dhisto webiga.

Itoobiya wax jawaab ah kama bixin hadallada Abdelatty.

16-kii Agoosto, mas’uul Masri ah ayaa sheegay in Qaahira aysan aqbali doonin ama oggolaan doonin in dhinacna uu maamulo qulqulka biyaha Nile ee gaara dalalka dhinaca hoose ee webiga, Masar iyo Suudaan. Hadalkaas ayaa jawaab u ahaa hadallo loo nisbeeyay Wasiirka Biyaha iyo Tamarta Itoobiya Habtamu Itefa oo ku saabsan dhismaha biyo-xireenno dheeraad ah.

Mas’uulka, oo ay soo xigatay wakaaladda wararka dowladda Masar ee MENA, ayaa sheegay in Qaahira ay haysato “habab badan oo kala duwan” oo ay ku difaaci karto danaheeda ku aaddan Nile, isla markaana aysan oggolaan doonin in maamulidda qulqulka biyaha lagu soo rogo xaalad la iska aqbalo.

Horaantii, 4-tii Agoosto, Wasiirka Waraabka Hani Sewilam ayaa sheegay in Masar aysan Itoobiya u oggolaan doonin inay biyo-xireenno cusub ka dhisto Nile, kaddib markii ay soo baxeen warar sheegaya in Addis Ababa ay qorshaynayso saddex mashruuc oo dheeraad ah oo barbar socda Biyo-xireenka Weyn ee Dib-u-curashada Itoobiya (GERD).

Masar iyo Suudaan ayaa muddo dheer Itoobiya isku hayay buuxinta iyo habka loo maamulayo GERD, oo dhismihiisu billowday sannadkii 2011. Qaahira iyo Khartuum waxay ku adkaysanayaan in la gaaro heshiis saddex geesood ah oo sharci ahaan waajib ah ka hor inta uusan mashruucu si buuxda u hawlgelin.

Itoobiya si kastaba ha ahaatee, waxay ku adkaysanaysaa inaan heshiis noocaas ahi loo baahnayn, waxayna sheegaysaa in biyo-xireenku uusan waxyeello u geysan doonin dalalka dhinaca hoose ee webiga. Khilaafka ayaa sababay in wadahadalladu hakadaan muddo saddex sano ah, ka hor inta aan dib loo bilaabin sannadkii 2023, balse mar kale ayay istaageen sannadkii 2024.

Webiga Nile, oo dhererkiisu yahay qiyaastii 6,650 kiiloomitir (4,132 mayl), waxaa wadaaga 11 dal oo kala ah Burundi, Rwanda, Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ah ee Congo, Kenya, Uganda, Tanzania, Itoobiya, Eritrea, Koonfurta Suudaan, Suudaan iyo Masar.