Wakiilka Sare ee Qaramada Midoobay u qaabilsan Xuquuqda Aadanaha, Volker Turk, ayaa si buuxda mas’uul uga dhigay ciidamada hubeysan ee Rapid Support Forces (RSF) ee Suudaan iyo xulafadooda mowjad ka mid ah “falal xasuuq ah” oo ka dhacay magaalada El Fasher, isaga oo ku tilmaamay dhacdooyinkaasi “musiibo xuquuqda aadanaha ah oo laga hortagi karay.”

Isagoo Isniintii ka hadlayay Golaha Xuquuqda Aadanaha ee Qaramada Midoobay, Turk ayaa sheegay in kaddib 18 bilood oo go’doomin, gaajo iyo duqeymo ah, RSF ay magaalada ka fuliyeen “rabshado xooggan,” kuwaas oo sababay dhimashada kumannaan qof iyo barakaca tobannaan kun oo kale.

Dadkii ka badbaaday rabshadaha ayaa ka warramay dilal wadareed, toogashooyin degdeg ah, tacaddiyo galmo, jirdil, afduub lacago madax-furasho ah lagu dalbanayo, iyo weerarro lagu beegsaday shaqaalaha caafimaadka.

“Halistu way caddayd, balse digniinaha lama tixgelin. Mas’uuliyadda dambiyadan xasuuqa ah waxay si buuxda u saaran tahay RSF iyo xulafadooda iyo taageerayaashooda,” ayuu yiri Turk.

“Bulshada caalamka waa inay ka fiicnaato tan. Haddii aan daawaneyno annagoo gacmaha is qabsannay, xilli ciidamo iyo kooxo hubeysan ay geysanayaan dambiyo caalami ah oo si cad loo sheegay, waxa keliya oo aan filan karnaa waa inay wax ka sii daraan,” ayuu raaciyay.

Turk, oo dhawaan booqday Suudaan iyo bariga Chad, ayaa sheegay in xafiiskiisu uu wareystay in ka badan 140 qof oo isugu jira dhibbanayaal iyo markhaatiyaal.

Kuwa ka badbaaday ayaa sheegay in ay jireen tacaddiyo galmo oo nidaamsan, beegsiga beelaha aan Carabta ahayn, iyo muuqaallo argagax leh oo ay ka mid yihiin maydad tiro badan oo yaalla waddooyinka ka baxa magaalada.

Carruur ayaa la sheegay in RSF ay askareysay, halka kumannaan rayid ah ay weli maqan yihiin, lagu hayo xabsiyo xaalado bini’aadannimo ka baxsan, ama loo wareejiyay xabsiyo ay ka mid tahay Tagris oo ku yaalla Koonfurta Darfur.

Madaxa xuquuqda aadanaha ee Qaramada Midoobay ayaa sidoo kale ka digay in xadgudubyo la mid ah ay ka dhici karaan gobolka Kordofan ee Suudaan, halkaas oo dagaalladu sii xoogaysteen kaddib dhicitaankii El Fasher.

Xafiiskiisa ayaa diiwaangeliyay ku dhowaad 90 qof oo rayid ah oo la dilay iyo 142 kale oo ku dhaawacmay wax ka yar laba toddobaad, kaddib duqeymo diyaarado drone ah oo ay fuliyeen RSF iyo Ciidamada Qalabka Sida ee Suudaan.

Turk ayaa carrabka ku adkeeyay baahida degdegga ah ee tallaabo caalami ah, oo ay ka mid tahay in cunaqabataynta hubka ee Darfur lagu ballaariyo dhammaan Suudaan, in la ilaaliyo dadka rayidka ah, la joojiyo weerarrada kaabayaasha rayidka, lana taageero dadaallada dhexdhexaadinta maxalliga ah.

Wakiilka Sare ayaa sheegay inuu 26-ka Febraayo Golaha Xuquuqda Aadanaha u soo gudbin doono warbixin faahfaahsan oo ku saabsan xaaladda Suudaan.

Colaadda u dhexeysa ciidamada Suudaan iyo RSF, oo qaraxday bishii Abriil 2023, ayaa sababtay dhimashada kumannaan qof iyo barakaca malaayiin kale.