Dowladda Kenya ayaa ku dhawaaqday inay wax ka beddelayso xeerarka lagu bixiyo baasaboorka diblumaasiga ah, si xal loogu helo muran ka dhashay mas’uuliyiin ka tirsan hay’adaha madaxbannaan ee dastuuriga ah oo laga reebay liiska dadka xaqa u leh dukumentigaas.

Murankan ayaa soo if-baxay kaddib markii Xafiiska Dacwad-dhowraha Dadweynaha uu Baarlamaanka u gudbiyay cabasho uu ku dalbanayo in la caddeeyo sababta xubnaha guddiyada madaxbannaan loogu diiday baasaboorka diblumaasiga ah, halka mas’uuliyiin kale oo dowladeed oo darajo ahaan la mid ah la siiyo.

Xildhibaannada ayaa dowladda ku cadaadiyay in hay’adaha dastuurku isku heerka dhigay ay tahay in xuquuqdooda safar si isku mid ah loo tixgeliyo.

Ilaalinta sumcadda iyo dib-u-eegista xeerarka

Xoghayaha Joogtada ah ee Waaxda Socdaalka, Belio Kipsang, oo hor-tegay Guddiga Maamulka iyo Amniga ee Baarlamaanka, ayaa qiray in xeerarka hadda lagu dhaqmo oo la dejiyay 2012 ay u baahan yihiin in lala jaan-qaadsiiyo isbeddellada Dastuurka 2010.

Hase yeeshee, wuxuu adkeeyay in baasaboorkan la bixiyo oo keliya marka lagu jiro shaqo qaran, isla markaana aan loo adeegsan karin safarro gaar ah. “Dowladdu waxay muhiimad gaar ah siinaysaa ilaalinta sumcadda caalamiga ah ee baasaboorka diblumaasiga ah, maadaama uu xambaarsan yahay mudnaan iyo aqoonsi gaar ah,” ayuu yiri Kipsang.

Soo-koobidda cidda xaqa u leh

Sida uu dhigayo sharciga socdaalka, dadka xilligan xaqa u leh baasaboorka diblumaasiga ah ayaa isugu jira madaxda ugu sarraysa qaranka oo ay ka mid yihiin: Madaxweynaha, Madaxweyne Ku-xigeenka, wasiirrada, guddoomiyeyaasha baarlamaanka, garsoorayaasha sare ee maxkamadaha, madaxda hay’adaha caddaaladda iyo hantidhowrka, guddoomiyeyaasha ismaamullada gobollada, iyo saraakiisha sarsare ee ciidamada iyo amniga.

Waxaa sidoo kale shuruudo gaar ah lagu siiyaa qoysaska madaxda iyo mas’uuliyiinta sarsare ee hawlgabka ah si ay dalka ugu matalaan hawlo diblumaasiyadeed iyo dhexdhexaadin.

Wasiirka Socdaalka ayaa isna leh awood sharci oo uu dukumentigan ku siin karo shakhsiyaad kale haddii ay jiraan duruufo gaar ah oo shaqo.

Baasaboor Cusub oo Shaqo
Dhinaca kale, dowladda ayaa qorshaynaysa soo-saarista “Baasaboorka Shaqada” oo midabkiisu cagaar yahay.

Baasaboorkan cusub ayaa la siin doonaa shaqaalaha iyo mas’uuliyiinta dowladda ee safarrada shaqo ugu baxa dibadda balse aan xaq u lahayn kan diblumaasiga ah, wuxuuna ku biiri doonaa baasaboorrada caadiga ah iyo kuwa diblumaasiga ah ee haatan dalku bixiyo.