Madaxweynaha Ruushka Vladimir Putin ayaa Arbacadii sheegay inuu farayo dowladda inay tixgeliso joojinta keenista khayraadka tamarta Ruushka ee Yurub isla markaana loo weeciyo Aasiya.
Isagoo wareysi siinayay telefishinka Ruushka ee VGTRK magaalada Moscow, wuxuu carrabka ku adkeeyay in Yurub lafteedu qorsheyneyso inay gebi ahaanba diido khayraadka tamarta ee Ruushka.
“Weli, sida ay hadda sheegeen, waxay qorsheynayaan inay soo rogaan xayiraad ku saabsan iibsashada gaaska Ruushka, oo ay ku jirto gaaska dabiiciga ah ee la dareereeyay, muddo bil gudaheed ah, iyadoo maalinta ugu dambeysa ay tahay 24-ka, laga bilaabo 25-ka. Hal sano gudahoodna, 2027, xayiraado dheeraad ah oo gaari kara mamnuucid buuxda,” ayuu yiri.
Putin wuxuu raaciyay: “Laakiin hadda, suuqyo kale ayaa furmaya, waxaana laga yaabaa inay noo faa’iido badan tahay inaan hadda joojino sahayda suuqa Yurub, oo aan u wareegno suuqyadaas furmaya isla markaana aan ka dhisanno joogitaan halkaas.”
Madaxweynaha Ruushka ayaa carrabka ku adkeeyay in soo jeedintiisa “aysan lahayn ujeeddo siyaasadeed.”
“Tani, marka la eego, waa sida loo yiraahdo, fikir aan cod dheer ku muujinayo. Hubaal waxaan farayaa dowladda inay arrintan ka wada shaqeyso shirkadaheenna,” ayuu yiri.
Putin wuxuu xusay in Ruushku mar walba ahaa isla markaana uu weli yahay “bixiye lagu kalsoon yahay oo khayraadka tamarta ah oo loogu talagalay dhammaan la-hawlgalayaasheena, oo ay ku jiraan, dhab ahaantii, kuwa Yurub.”
“Waxaanna sii wadi doonaa inaan si gaar ah ugu shaqeyno qaabkan la-hawlgalayaasha nafteena ah ee ah dhinacyo lagu kalsoon yahay — tusaale ahaan dalal ku yaalla Bariga Yurub sida Slovakia iyo Hungary,” ayuu yiri.
Sida uu qiimeeyay, qalalaasaha tamarta ee hadda jira waxaa sababay “siyaasadda khaldan ee maamulada Yurub ee waaxda tamarta, ku takri-falka ajandaha ‘cagaaran’, iyo cunaqabateynta ka dhanka ah Ruushka.”
Putin wuxuu tilmaamay in cidna aysan jarin sahayda, haddana qiimayaashu ay si weyn u kaceen.
“Maxaa sababay? Sababtoo ah xaaladda guud ee suuqyada caalamka, oo ay ku jiraan suuqyada saliidda, iyo kiiskan suuqyada gaaska. Sababtoo ah macaamiil ayaa soo baxay oo diyaar u ah inay iibsadaan isla gaaska dabiiciga ah qiimo ka sarreeya, kiiskan sababtoo ah dhacdooyinka Bariga Dhexe, xiritaanka Marinka Hormuz, iyo wixii la mid ah,” ayuu yiri, isagoo tixraacaya horumarka la xiriira weerarrada socda ee Mareykanka iyo Israa’iil ku qaadeen Iiraan.
Wuxuu xusay in xaaladdan, haddii ay soo baxaan iibsadayaal bixiya qiimo sare, qaar ka mid ah bixiyeyaasha dhaqameed ee hadda jira — shirkadaha Mareykanka — ay si hubaal ah uga guuri doonaan Yurub oo ay u wareegi doonaan meelaha bixiya qiimo badan.
Putin wuxuu weerarkii Talaadadii lagu qaaday markab Ruush ah oo siday gaaska dabiiciga ah ee la dareereeyay ee ku sugnaa Badda Mediterranean-ka ku tilmaamay “fal argagixiso,” isagoo xusay in weerarrada noocan oo kale ah ay sidoo kale gacan ka geystaan kororka qiimaha.
Markab Ruush ah oo siday gaaska dabiiciga ah ee la dareereeyay ayaa lagu weeraray meel u dhow biyaha dhuleed ee Malta, sida ay Arbacadii sheegtay Wasaaradda Gaadiidka ee Ruushka, iyadoo ku eedeysay doonyo aan duuliye lahayn oo Ukrainian ah inay fuliyeen weerarka.
“Waxay noqotay in nidaamka Kyiv uu dhab ahaantii qaniinayo gacanta quudisa, taasoo ah gacanta Midowga Yurub. Midowga Yurub wuxuu siinayaa nidaamka Kyiv taageero aan dhammaad lahayn — hub iyo lacag. Nidaamka Kyiv-na wuxuu abuurayaa hal dhibaato ka dib mid kale oo ku wajahan Midowga Yurub,” ayuu ku dooday.
Putin ayaa markaas sheegay in Kyiv, iyadoo taageero ka helaysa qaar ka mid ah adeegyada sirdoonka ee Galbeedka, ay isku diyaarineyso inay qarxiso dhuumaha gaaska ee Blue Stream iyo TurkStream.
“Waxaan horey ugu wargelinay saaxiibadeenna Turkiga arrintan. Waxaan arki doonaa waxa ka dhaca arrintan, laakiin tani waa ciyaar aad u khatar badan, gaar ahaan maanta,” ayuu yiri.
