Markab sida 2,600 tan oo gargaar ah oo ka yimid Turkiga oo soo gaaray Dekedda Port Sudan

Markabkan oo lagu magacaabo “Markabka Wanaagga” oo sida 2,600 tan oo gargaar bani’aadamnimo ah oo ka yimid Turkiga ayaa ku soo xirtay Dekedda Port Sudan ee dalka Suudaan.

By
Turkiga ayaa Suudaan u diray gargaar gargaar bini'aadannimo oo baaxad weyn, xilli ay ka taagan tahay colaad soo jiitamaysay waqti dheer. / Anadolu Agency

Markab sida 2,600 tan oo gargaar bani’aadamnimo ah oo ka yimid Turkiga ayaa soo gaaray Dekedda Port Sudan ee dalka Suudaan.

Markabkan oo lagu magacaabo “Markabka Wanaagga” ayaa ka soo ambabaxay magaalo xeebeedka Turkiga ee Mersin horraantii bisha Janaayo, isagoo noqday shixnaddii lixaad ee gargaar ah ee Ankara u dirto Suudaan, oo ay hadda ka jirto colaad baahsan.

Malaayiin qof oo reer Suudaan ah ayaa wajahaya duruufo nololeed oo aad u adag sababo la xiriira dagaalka sokeeye ee socda, waxaana shixnaddan gargaar ee Turkiga ay u noqoneysaa gargaar aad loogu baahnaa. Shixnadda gargaarka ee ugu dambeysay, oo Talaadadii soo gaadhay Suudaan, ayaa isugu jirtay cunto, agabka nadaafadda, sahay caafimaad iyo qalab hoy ah.

“Markabka Wanaagga” ayaa lagu diyaariyey iskuduwidda Hay’adda Maareynta Masiibooyinka iyo Gurmadka Degdegga ah ee Turkiga (AFAD), iyadoo lala kaashanayo hay’adaha maxalliga ah, ururrada bulshada rayidka ah, iyo Sanduuqa Horumarinta Qatar.

Gargaar baaxad weyn

Markii markabku ka shiraacday dekedda in ka badan hal toddobaad ka hor, madaxa AFAD, Cali Hamza Pehlivan, ayaa sheegay in Turkiga ay ka go’an tahay inuu xilligan adag gargaar u fidiyo shacabka Suudaan.

Pehlivan ayaa xusay in shixnadihii hore ee ka yimid Turkiga ay gaarsiiyeen 5,500 tan oo gargaar ah sannadkii 2024, iyo sidoo kale 30,000 oo teendho oo lagu keenay saddex markab oo la diray Diseembar 2025.

“Iyada oo la tixgelinayo sida baahida hoyga ee dadka ku barakacay Suudaan ay u gaartay heer halis ah bishii Diseembar, waxaan bilownay dirista maraakiib gargaar ah 7-dii Diseembar 2025,” ayuu yiri Pehlivan.

“Annagoo dirnay saddex markab oo isku xiga, waxaan isku daynay inaan taageerno baahida hoy la’aanta ee walaalaheenna halkaas ku sugan,” ayuu intaas ku daray.

Colaad ba’an

Intaa waxaa dheer, Pehlivan ayaa sheegay in gargaarka bani’aadamnimo ee Turkiga uu si joogto ah uga socdo Qaza, isagoo xusay in markabkii 20-aad ee gargaar ah uu ka ambabaxay bartamihii Janaayo, isla markaana ilaa hadda la gaarsiiyay ku dhowaad 105,000 tan oo gargaar ah.

Suudaan ayaa tan iyo Abriil 2023 ku jirta colaad dhimasho badan dhalisay oo u dhexeysa ciidanka dowladda iyo xoogagga hubeysan ee RSF, taas oo sababtay dhimashada kumannaan qof iyo barakaca malaayiin kale.

18-ka gobol ee Suudaan, RSF ayaa hadda gacanta ku haysaa dhammaan shanta gobol ee Darfur, marka laga reebo dhowr aag oo ka tirsan Waqooyiga Darfur oo weli ay maamulaan ciidanka dowladda.

Ciidanka Suudaan ayaa weli xukuma inta badan 13-ka gobol ee kale ee ku kala yaalla koonfurta, waqooyiga, bariga iyo bartamaha dalka, oo ay ku jirto caasimadda Khartoum.