Shujaa, nyota, bingwaGwiji, yaani hakuna kivumishi kikubwa sana kumuelezea supastaa wa Kenya Kelvin Kiptum.
Alifariki dunia pamoja na kocha wake, Mnyarwanda Gervais Hakizimana katika ajali mbaya ya barabarani Jumapili usiku huku abiria mwingine mmoja akipelekwa hospitalini akiwa na majeraha mabaya.
Heshima zinaendelea kumiminika kutoka ndani ya Kenya na nje huku wengi wakimkumbuka mwanariadha huyo mahiri aliyekatizwa safari yake ghafla.
Rais wa Kenya William Ruto alituma salamu za rambirambi kwa familia yake na Wakenya kwa ujumla akimtaja Kiptum kama nyota na mmoja wa wanamichezo bora zaidi duniani waliovunja vizuizi vya kupata rekodi ya mbio za marathon.
''Mwanamichezo wa ajabu ameacha alama ya ajabu duniani. Mawazo yetu yako kwa familia na udugu wa michezo. Pumzika kwa amani.'' Alisema Rais Ruto
Wasifu na kuinukia kwa Kiptum
Kelvin Kiptum alizaliwa 2 Disemba 1999, na kukulia katika kijiji cha Chepsamo huko Chepkorio, kilomita 30 kutoka Eldoret katika Bonde la Ufa, maarufu kama ardhi ya mabingwa. Wanariadha wengi wa Kenya wanatoka eneo hilo.
Kiptum alifanya kazi katika shamba la mifugo la familia yake katika ujana wake. Alianza kukimbia akiwa na umri wa miaka 13 na angefuata wakimbiaji wa mbio za marathoni kwenye njia na barabara za ndani.
Aliingia katika nusu marathon yake ya kwanza - Eldoret Half Marathon - na kushika nafasi ya 10 kwa ujumla. Miaka mitano tu baadaye, mnamo 2018 akiwa na umri wa miaka 18, alishinda mbio hizo.
Alishiriki shindano lake la kwanza la kimataifa mnamo 2019 akiwa bado kijana, na alitumia 59:54 kumaliza wa tano kwenye Lisbon Half Marathon.
Kabla ya kupanda hadi umbali wa kawaida, Kiptum alipunguza rekodi bora yake ya nusu marathon hadi 58:42 katika Valencia Half Marathon ya 2020. Kati ya 2019 na 2021, Kiptum alivunja dakika 60 kwa nusu marathon mara sita.
Ameonekana kufanya vyema katika umbali mrefu na kama ilivyokuwa 2022 alipokabiliana na mbio za Valencia Marathon. Kiptum aliandika historia kwa kutumia muda wa kasi zaidi kuwahi kutokea kwa mchezaji wa kwanza wa mbio za marathoni akitumia saa 2:01:53 akielekea ushindi.
Alithibitisha kuwa ushindi wake nchini Uhispania haukuwa wa kusuasua alipotumia saa 2:01:25 na kushinda mbio za London Marathon mwezi Aprili - katika ambayo wakati huo ilikuwa mara ya pili kwa kasi zaidi katika mbio za marathon za wanaume.
Kiptum alifika kilele cha mbio za barabarani alipofikisha rekodi ya dunia ya saa 2:00:35 kwenye mbio za Chicago Marathon mnamo Oktoba 2023.
Mazishi ya kishujaa
Kiptum, ambaye mbio zake zilizofuata zilikuwa Rotterdam Marathon mwezi wa Aprili, alipaswa kuwa moja ya vivutio vya nyota katika Michezo ya Olimpiki ya majira ya joto huko Paris, Ufaransa baada ya kutajwa katika kikosi cha Timu ya Kenya cha marathon kwa wanaume kwa michezo hiyo.
Kufariki kwake kumekuja chini ya wiki moja baada ya rekodi yake ya dunia ya mbio za marathon kuidhinishwa na Riadha za Dunia.
Wakati huo huo waziri wa michezo nchini Kenya Ababu Namwamba amesema Kiptum atapewa maziko ya kishujaa inayolingana na hadhi yake.
“Kelvin Kiptum ni shujaa wa kitaifa kwa kiwango chochote…kwa mawazo yoyote. Tutamheshimu katika kifo jinsi tulivyomheshimu maishani,’’ alisema Namwamba. ''Tutasafiri kutazama maiti yake Kelvin na kushauriana na familia," Namwamba alisema.
Kiptum ameacha mke na watoto wawili.
