Mfanyabiashara bilionea wa Tanzania Mohammed Dewji ameonyesha nia ya kuwekeza dola milioni 100 katika kiwanda cha kusafisha mafuta cha Aliko Dangote kilichopendekezwa Afrika Mashariki, na kuwa mmoja wa wawekezaji wa kwanza wakubwa wa kikanda kuunga mkono hadharani kile kinachotarajiwa kuwa mradi mkubwa zaidi wa nishati binafsi Afrika Mashariki.

Dewji alisema alikuwa tayari kushiriki katika mradi huo huku Dangote akitafuta wawekezaji wa Kiafrika kwa ajili ya kiwanda hicho cha kusafisha mafuta, ambacho kimepangwa kufanyika Lamu kwenye pwani ya Kenya.

Hatua hii inakuja huku Dangote Industries ikikamilisha mipango ya ufadhili wa kiwanda hicho kupitia mchanganyiko wa uzalishaji wa pesa taslimu wa ndani, dhamana na ofa ya awali ya umma (IPO).

Kiwanda kinachopendekezwa cha kusafisha mafuta kitakuwa na uwezo wa kusindika mapipa 700,000 ya mafuta ghafi kwa siku, kikizidi kiwanda cha kusafisha mafuta cha Dangote chenye mapipa 650,000 kwa siku huko Lagos na kuwa kituo kikubwa zaidi cha kusafisha mafuta Afrika Mashariki.

Chaguo la Kenya

Inatarajiwa kuchukua takriban miaka mitatu kujenga na kitasambaza bidhaa za petroli zilizosafishwa kwa Kenya na nchi jirani, na kupunguza utegemezi wa eneo hilo kwa mafuta yanayoagizwa kutoka Mashariki ya Kati na kwingineko.

Dangote amekadiria kuwa mradi huo utagharimu kati ya dola bilioni 15 na dola bilioni 17, na kuufanya kuwa mojawapo ya uwekezaji mkubwa zaidi wa viwanda binafsi kuwahi kupendekezwa Afrika Mashariki. Kampuni hiyo inasema uteuzi wa maeneo umekamilika Lamu, huku kazi ya upimaji wa udongo na uhandisi ikiwa tayari inaendelea.

Kiwanda cha kusafishia mafuta kimepitia mabadiliko kadhaa tangu kilipopendekezwa kwa mara ya kwanza mapema mwaka huu. Hapo awali kilijadiliwa kama kiwanda cha kusafishia mafuta cha kikanda ambacho kinaweza kujengwa Tanga, Tanzania, kikihudumia Kenya, Uganda, Sudan Kusini na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Congo baada ya mazungumzo kati ya viongozi wa Afrika Mashariki.

Baadaye Dangote alichagua Kenya, akitaja miundombinu imara ya bandari, soko kubwa la mafuta ya ndani na matarajio bora ya kibiashara.

Miradi zaidi nchini Tanzania

Wakati wa ziara yake ya hivi karibuni nchini Tanzania, Dangote alimpa Rais Samia Suluhu Hassan taarifa kuhusu sababu za kibiashara za kuchagua Kenya huku akiialika Tanzania kushiriki katika uwekezaji huo.

Majadiliano hayo pia yalihusu miradi mipana ya miundombinu, mbolea na umeme nchini Tanzania.

Ikiwa kitakamilika, kiwanda hicho kitaashiria uwekezaji mkubwa zaidi wa kusafisha mafuta wa Dangote Group nje ya Nigeria na kuimarisha azma yake ya kupanua uwezo wa usindikaji wa mafuta kote Afrika kufuatia mafanikio ya kiwanda chake cha kusafisha mafuta cha Lagos, ambacho kilianza shughuli zake mwaka wa 2024 na kimeibadilisha Nigeria kuwa muuzaji mkuu wa bidhaa za petroli zilizosafishwa.