| Hausa
AFIRKA
3 minti karatu
Kenya ta kulla yarjejeniyar $160m ta kiyaye muhalli, da goyon bayan magadan attajiran Amurka
Bayanan da aka fitar sun nuna cewa shirin zai haɗa dala miliyan 80 daga wajen masu bayar da tallafi da dama, ciki har da magada waɗanda suka gaji ɗumbin arziki, Walton da Cargill, da kuma wani adadi makamancin haka daga gwamnatin Kenya.
Kenya ta kulla yarjejeniyar $160m ta kiyaye muhalli, da goyon bayan magadan attajiran Amurka
HOTON AJIYA: Dajin kiyaye namun daji na Maasai Mara ya ratsa ta iyakar Kenya da Tanzaniya.

Gwamnatin Kenya da wasu ƙungiyoyi masu bayar da tallafi sun sanya hannu kan wani shirin kiyaye muhalli na dala miliyan 160, wanda aka tsara domin kare murabba'in kilomita 173,000 (wato hekta miliyan 17.3) na wasu daga cikin muhallin halittu mafi sarƙaƙiya kuma waɗanda ba a fiye lalata su ba a duniya.

Shirin Thamani Asili, wanda ke nufin “ƙimar halitta” a harshen Kiswahili, zai mayar da hankali kan muhimman yankunan da ke da ɗimbin halittu, tun daga yankin Great Rift Valley har zuwa Maasai Mara.

Waɗannan yankuna gida ne ga dubban giwaye, karkanda, zakuna da sauran nau'ukan dabbobi.

Bayanai da aka fitar a ranar Laraba sun nuna cewa shirin zai haɗa dala miliyan 80 daga wajen masu bayar da tallafi da dama, ciki har da magada waɗanda suka gaji ɗumbin arziki, Walton da Cargill, da kuma wani adadi makamancin haka daga gwamnatin Kenya cikin shekaru 10 masu zuwa.

Manufar kuɗin ita ce samar da sabbin yankunan kiyaye muhalli da kuma inganta yadda ake kula da wasu daga cikin yankunan da ake da su, ta hanyar amfani da tsarin “Project Finance for Permanence” (PFP), wato tsarin samar da kuɗaɗen dawwamammen tallafi ga ayyukan kiyaye muhalli.

Wannan tsari yana danganta samar da kuɗaɗen da wasu muhimman sauye-sauye a manufofin gwamnati.

Taimaka wa manoma

Sakatariyar Ma'aikatar Yawon Buɗe Ido da Namun Daji ta Kenya, Rebecca Miano, ta ce shirin zai taimaka wajen kare namun daji na ƙasar, tare da tallafa wa manoma da al'ummomin da ke rayuwa a yankunan da namun dajin suke.

Wani rahoto na baya-bayan nan daga Shirin Majalisar Ɗinkin Duniya kan Muhalli (UNEP) ya ambaci ƙididdigar da gwamnatin Kenya ta yi a baya, wadda ta nuna cewa kusan kashi 42% na GDP ɗin Kenya da kuma kashi 70% na ayyukan yi a ƙasar sun dogara da yanayi da albarkatun halitta ta wata hanya ko wata.

Tsarin PFP yana ƙara samun karɓuwa. Brazil da Gabon duk sun sanar da irin waɗannan yarjejeniyoyi a shekarar da ta gabata, yayin da ake shirya wasu makamantansu a Namibia da Botswana.

Ruth Masha, daga ƙungiyar The Nature Conservancy (TNC), wadda ta taimaka wajen tsara shirin, ta ce da farko shirin zai mayar da hankali kan muhimman yankuna huɗu.

Wurin ajiyar namun daji na Maasai Mara

Ɗaya daga cikin yankunan shi ne Tsavo, wanda ke da manyan wuraren shakatawa na ƙasa na Kenya, kashi 40% na giwayen ƙasar da kuma kashi 20% na karkanda baƙaƙe, waɗanda ke cikin haɗarin ƙarewa matuƙa.

Wani yankin kuma yana kudancin ƙasar, a kan iyaka da Tanzaniya. Wannan yankin ya haɗa da wurin ajiyar namun daji na Maasai Mara, kuma yana da alaƙa da yankin Serengeti.

Ana kuma sa ran shirin zai taimaka wa gwamnatin Kenya wajen matsowa kusa da cim ma burin duniya na kare kashi 30% na filaye da tekuna domin kiyaye halittu nan da shekarar 2030.

Ƙungiyar TNC ta kiyasta cewa a halin yanzu Kenya ta kare kusan kashi 20% zuwa 23% na waɗannan yankuna.

“Har yanzu akwai babban gibi, amma wannan shiri zai taimaka wajen rage yawancin wannan gibin,” in ji Ryan Bidwell, shugaban shirin PFP na ƙungiyar TNC.

Rumbun Labarai
Darajar kuɗin Sudan ta faɗi, inda ake canza dala ɗaya an kan fam 10,000 na ƙasar
Uganda ta musanta samun  Ebola a ƙasarta bayan wata fasinja 'yar Nijeriya ta nuna alamun cutar
Gwamnatin Nijar ta haramta fitar da man fetur da gas zuwa ƙasashen waje
Ana hasashen kuɗin da Angola za ta kashe kan tallafin fetur a 2026 zai kai dala biliyan hudu
Shugaban Masar Al-Sisi ya ce zai sauka daga mulki a 2030 ba tare da tsawaita wa'adin mulkinsa ba
Africa CDC ta ce ba a san yadda aka kashe fiye da dala miliyan 700 na kuɗin yaƙi da Ebola ba
Ya zama dole Afirka ta daina tambayar ‘me duniya za ta sayar mana’ kawai
Ghana ta ware cedi 35m don farfaɗo da gandun dajin da haƙar ma’adinai ba bisa ƙa’ida bacta ɓata
Kenya ta ƙara farashin man fetur da kashi 6 cikin 100 sakamakon rikicin Gabas ta Tsakiya
Ghana ta kama mutum 19 kan zargin laifukan intanet tare da gano damfarar dala miliyan 8.3
Nijar ta ayyana mummunan haɗarin muhalli bayan malalar mai
Gwamnatin Nijar ta kafa kwamitin magance ƙaranci da basussuka a ɓangaren man fetur
Aljeriya ta kama ‘yan Maroko 61 bisa zargin kitsa mata zagon-ƙasa
An miƙa wa 'yan kwangila ayyukan fara gina azuzuwa 357 a jihar Dosso ta Nijar
Gwamnatin Nijar ta yi watsi da buƙatar ƙarin farashin man fetur a ƙasar
MƊD: An raba mutane miliyan huɗu da gidajensu a Burkina Faso da Mali da Nijar
Sojoji na cikin mutum 71 da aka kashe a Sudan ta Kudu bayan mummunar arangama
Faransa ta kori jami’an leƙen asirin Nijar biyu daga ƙasarta
'Yar Afirka ta Kudu Navi Pillay ta ci kyautar Nobel ta Zaman Lafiya ta shekarar 2026
Rikicin wakilci a yanki: Me ke ta'azzara rikicin Ethiopia-Eritrea?