Mahakama ya Brussels Jumanne iliamuru mwanadiplomasia mashuhuri wa zamani wa Ubelgiji kujibu mashtaka ya mauaji ya Patrice Lumumba, waziri mkuu wa kwanza wa Congo, katika jaribio la mwisho la kuangazia hali mbaya ya mauaji yake.

Lumumba, ambaye alikua waziri mkuu wa nchi hiyo ambayo sasa inaitwa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Congo baada ya kupata uhuru wake kutoka kwa Ubelgiji mwaka 1960, aliondolewa madarakani miezi michache baadaye na kuuawa na waasi wanaotaka kujitenga wanaoungwa mkono na Ubelgiji Januari 16, 1961.

Uchunguzi wa bunge la Ubelgiji kuhusu mauaji ya Lumumba ulihitimishwa mwaka 2002 kwamba Ubelgiji "iliwajibika kimaadili" kwa kifo chake. Lakini kesi ya Count Etienne Davignon mwenye umri wa miaka 93, aliyekuwa Kamishna wa ⁠EU ambaye alikuwa balozi mdogo wakati huo, ni shtaka la kwanza kuhusiana na mauaji hayo.

Waendesha mashtaka wanasema Davignon, ambaye anatuhumiwa kwa uhalifu wa kivita, alishiriki katika kuzuiliwa kinyume cha sheria au uhamisho wa Lumumba na kumnyima haki yake ya kufunguliwa mashtaka bila upendeleo.

Washukiwa wengine wamefariki

Wanasema alimfanyia Lumumba “matendo ya udhalilishaji na unyanyasaji”.
Yeye pia ni mshitakiwa.

Pia anadaiwa kuhusika na mauaji ya washirika wawili wa kisiasa wa Lumumba, Maurice Mpolo na Joseph Okito.

Washukiwa wengine wote katika kesi hiyo wamefariki.

Davignon hakuwepo katika chumba cha mahakama Jumanne, na wakili wake hakujibu mara moja ombi la maoni.

Mjukuu wa Lumumba apongeza hatua

Ingawa serikali yake ilidumu kwa muda wa miezi mitatu tu, Lumumba alikua alama ya kupinga ukoloni huku mataifa ya Kiafrika yakishinikiza uhuru kutoka kwa watawala wao wa Ulaya katika miaka ya 1960.

Anabaki shujaa wa watu hata leo.

Mauaji yake yaliashiria zamu ya giza kwa Congo, ambayo inajivunia rasilimali nyingi za madini ikiwa ni pamoja na shaba, kobalti, dhahabu na uranium lakini ambayo watu wake wameishi chini ya udikteta na tishio la vita vya mauaji kwa muda mrefu wa historia yake ya baada ya uhuru.

Ingawa alikiri hadharani kutoegemea upande wowote, kujitosa kwa Lumumba kwa Umoja wa Kisovieti katika kilele cha Vita Baridi kulizitia wasiwasi serikali za Magharibi, na baadhi ya wanahistoria wamelishutumu Shirika la Ujasusi la Washington kwa kuhusika katika kifo chake.