| Somali
CAALAMKA
2 daqiiqo akhris
Ciidamada dowladda Itoobiya oo dib ula wareegay garoonka diyaaradaha ee caasimadda Tigray
Hawlgalkan ayaa ah rogaal-celis ay ciidamada dowladda iyo xulafadoodu ku doonayaan inay gabi ahaanba kula wareegaan gacan-ku-haynta magaalada Mekelle, iyadoo la werinayo in madaxdii TPLF ay u baxsadeen dhanka Eritrea
Ciidamada dowladda Itoobiya oo dib ula wareegay garoonka diyaaradaha ee caasimadda Tigray
Ciidamada dowladda Itoobiya oo dib ula wareegay garoonka diyaaradaha ee caasimadda Tigray / Reuters

Ciidamada isbaheysiga la ah dowladda Federaalka Itoobiya ayaa dib ula wareegay gacan-ku-haynta garoonka diyaaradaha ee Alula Aba Nega ee magaalada Mekelle, oo ah caasimadda gobolka Tigray ee waqooyiga dalka, xilli ay halkaas ka sii socdaan dagaallo culus.

Bayaan kasoo baxay xoogagga isugu yeera 'Ciidamada Nabadda Tigray' oo xulafo la ah xukuumadda Addis Ababa, ayaa lagu xaqiijiyay in garoonku uu si buuxda gacantooda u soo galay, ciidamadooduna ay haatan u sii siqayaan dhanka bartamaha magaalada.

Sidoo kale, bayaanka ayaa lagu xusay in hoggaamiyeyaashii Jabhadda Xoreynta Shacabka Tigray (TPLF) ay u baxsadeen dhanka dalka Eritrea, inkastoo sheegashadaas aan weli si madax-bannaan loo xaqiijin.

Ilo wareedyo ku dhow xaaladda ayaa dhankooda xaqiijiyay gacan-ku-haynta ciidamada federaalka ee garoonka, balse Xafiiska Ra’iisul Wasaare Abiy Ahmed ayaan weli wax war rasmi ah kasoo saarin dhacdooyinkii ugu dambeeyay ee aaggaas.

Taariikhda Gacan-ku-haynta Garoonka

Garoonka Alula Aba Nega ayaa gacanta ugu jiray xoogagga TPLF tan iyo 23-kii bishii Sebtembar, xilligaas oo ay mar kale dib u qarxeen dagaallada gobolka Tigray.

Isla maalintaas ayay ahayd markii ciidamada TPLF ay la wareegeen garoomada diyaaradaha ee Mekelle, Shire iyo Aksum, taas oo sababtay in Shirkadda Diyaaradaha ee Ethiopian Airlines ay si degdeg ah u hakiso dhammaan duullimaadyadii ay ku tegi jirtay saddexdaas magaalo.

Dib-u-qabsashada garoonka Mekelle ayaa ka dhigan wejigii ugu dambeeyay ee hawlgal rogaal-celis ah oo ay ciidamada federaalku kaga soo dhaqaaqeen koonfurta Tigray, iyagoo haatanna ku wajahan bartamaha caasimadda gobolka.

Saameynta Xiisadda Itoobiya iyo Eritrea

Dagaalladan dib uga soo cusboonaaday gobolka Tigray ayaa ku soo beegmaya xilli uu aad u xumaaday xiriirka diblumaasiyadeed ee u dhexeeya Itoobiya iyo Eritrea.

Xukuumadda Addis Ababa ayaa dhowaan xirtay safaaraddeedii Asmara, dalkana ka cayrisay 10 diblumaasi oo Eritrean ah, kaddib markii ay Asmara ku eedeysay inay taageero siiso kooxaha hubeysan ee ka dagaallama waqooyiga Itoobiya.

Tallaabadaas ayay Eritrea kaga jawaabtay inay gabi ahaanba xiriirka u jarto Itoobiya, iyadoo iska fogeysay eedeymaha loo soo jeediyay.

Colaaddan cusub ayaa shaki weyn gelineysa mustaqbalka Heshiiskii Nabadda ee Pretoria oo la saxiixay bishii Nofeembar 2022, kaas oo soo afjaray dagaalkii sokeeye ee socday 2020 ilaa 2022.

Sidoo kale, waxaa isa soo taraya walaaca laga qabo in xiisadda hadda taagan ay isku beddesho qalalaase gobolka ku faafa oo ay si toos ah ugu lug yeeshaan Eritrea iyo dalalka kale ee deriska ah.